30 сәуір күні сағат 23:00-де Байқоңыр ғарыш айлағынан «Cұңқар» («Союз-5») зымыран тасығышы сынақ үшін бірінші рет ұшырылды. Бұл туралы Қазақстан жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі хабарлады.
Соңғы бірнеше жылдан бері жүзеге асуы кешеуілдеп келе жатқан «Сұңқардың» ұшырылуы 27 наурыздан беріде де ондаған мәрте кейінге шегерілген. Ұшу құралы 31 наурызда айлаққа орналастырылған еді.
«Сұңқар» ұшу-конструкторлық сынақ аясында Қазақстанның қаржыландыруымен «Бәйтерек» ғарыш кешенінің 45-айлағынан ұшырылған. Министрлік ракета сынағын «тарихи оқиға» деп атап, Қазақстанның ғарыш саласына атсалысуына жаңа мүмкіндіктер ашады деді.
«Сұңқар» («Союз-5») – Ресей мен Қазақстанның орташа ауыр екі сатылы ракета. Ресейдің «Прогресс» кешенінде жасалған. Бұл зымыранды жасауды Ресей 2015 жылы бастаған. Алғашқы сынағы 2017 жылы өтуі керек еді, бірақ бірнеше рет кейінге қалған.
Ал «Бәйтерек» — Қазақстан мен Ресейдің ракета ұшыруға өздерінің жеке инфрақұрылымдарын пайдалануды көздейтін стратегиялық жобасы.
2004 жылы Ресей және Қазақстан президенттері Байқоңырда «Бәйтерек» зымыран-ғарыш кешенін салу туралы келісімге қол қойды. 2005 жылы бірлескен кәсіпорын құрылды. Құрылтайшылары – ресейлік Хруничев атындағы орталық пен Қазақстан қаржы министрлігінің мемлекеттік мүлік комитеті. Келісім бойынша, Астана Байқоңырдағы инфрақұрылымды жаңартып, ал Мәскеу коммерциялық мақсатта пайдалануға жарайтын зымыран дайындап шығаруы керек еді. Жобаның құны әуелде 223 миллион доллар деп белгіленген, кейін бұл сома жеті есе өсті.
